سفر پیتزا از روم باستان تا سفرههای ما
گرچه پیتزا را با ایتالیا میشناسیم، ریشههایش به قرون گذشته و حتی تمدنهای باستانی چون یونان و روم بازمیگردد؛ جاییکه نانهایی تخت را با روغن زیتون، سیر و سبزی معطر تزئین میکردند. روایتهایی هم هست که سربازان ایرانی در دوران هخامنشی، خمیر نان را روی سپر میپختند و با پنیر و خرما میل میکردند، نشانهای که شاید سهمی از تاریخ پیتزا را به ایران برگرداند. با ما همراه باشید با معرفی ۱۰ پیتزا فروشی برتر و قدیمی تهران !
برای مشاهده انواع جعبه پیتزا به صفحه محصولات وبسایت چاپ و تولید طرح اول مراجعه کنید.
پیتزای امروزی اما در قرن هجدهم و در ناپل ایتالیا شکل گرفت؛ زمانی که گوجهفرنگی هنوز میوهای ناشناخته و حتی مشکوک بود. هیچ آشپزی از گوجه فرنگی استفاده نمیکرد و آن را میوهای سمی که فقط برای تزئین خوب است میدانستند. مردم فقیر، بیتوجه به شایعات سمی بودن این میوه و از شدت گرسنگی، گوجه را به روغن زیتون و سبزیها اضافه کرده و با نان میخوردند. این غذای فقیرانه، کمکم راهش را به سفره ثروتمندان باز کرد.
داستان معروف پیتزا مارگریتا را هم حتما شنیدهاید: «رافائل اسپوزیتو»، آشپز ناپلی، برای پادشاه اومبرتو و ملکه مارگریتا سه نوع پیتزا آماده کرد. یکی از آنها که با رنگهای الهامگرفته از پرچم ایتالیا بود؛ موزارلا (سفید)، گوجهفرنگی (قرمز) و ریحان (سبز)، دل ملکه را برد. این پیتزا بعدها به نام او ثبت شد، هرچند شواهدی هست که ترکیب مشابه آن پیشتر هم در ناپل رواج داشته است. به هر حال، این ماجرا باعث شد اسپوزیتو را پدر پیتزای مدرن بدانند.
پیتزای ایرانی؛ مطابق سلیقه مردم
پیتزایی که امروز در ایران سرو میشود، فاصله زیادی با نسخه کلاسیک ناپلی دارد. پیتزای ایتالیایی با خمیر نازک و تاپینگ کم تهیه میشود، اما ذائقه ایرانی بیشتر با نسخه آمریکایی سازگار است؛ یک پیتزای پرملات، با خمیر ضخیم و پوشیده از انواع گوشت و سوسیس. با این حال، پیتزای اصیل ایتالیایی هم جای خودش را در فهرست علاقهمندیها پیدا کرده و بسیاری از فست فود ها هر دو سبک را در منو قرار میدهند. پیتزا از آن غذاهاییست که فقط دیدنش اشتها را تحریک میکند. اما همیشه امکان رفتن به رستوران نیست و پختنش هم حوصله میخواهد. خوشبختانه، سفارش آنلاین پیتزا این روزها تنها چند کلیک با ما فاصله دارد. پلتفرمهای دیجیتال، امکان انتخاب از میان دهها نوع پیتزا و فست فود متنوع را فراهم کردهاند و شاید این، یکی از خوشمزهترین دستاوردهای فناوری باشد.
این ۱۰ رستوران و فستفود معروف، نهتنها در طعم پیتزا بلکه در طراحی بستهبندی آن نیز بسیار خلاقانه عمل کردهاند. آنها با کار کردن مداوم روی ظاهر و کارایی جعبههای پیتزا، در طول زمان توانستهاند مدلهای خاص و جذابی را ارائه دهند که هم از نظر بصری دلنشیناند و هم تجربه مشتری را ارتقا میدهند.
برای دیدن مدلهای مختلف این جعبههای پیتزا، کافی است به دسته بندی جعبه پیتزا در سایت مراجعه کنید. با نگاهی به ترندهای روز بستهبندی غذا، میتوانید بیشتر با طراحیهای مدرن و کاربردی این محصول خوشمزه آشنا شوید.
در گذشته که حتی خانهها خط تلفن نداشتند اولین پیتزا فروشی ایران در تهران افتتاح شد؛ پیتزا فروشی داوود. با طرح اول همراه باشید تا داستان شکل گرفتن اولین پیتزا فروشیهای ایران را بخوانید و با ده پیتزا فروشی کلاسیک پایتخت آشنا شوید!
۱.پیتزا داوود؛ اولین پیتزا فروشی ایران
داستان شکل گیری پیتزا داوود نه از ایران بلکه از آلمان آغاز میشود. سال 1340 در یک کافه کوچک در آلمان، داوود و دوستش برای اولین بار طعم پیتزا را میچشند. این تجربه آنچنان برایشان خوشایند و لذت بخش بود که تصمیم میگیرند در ایران مغازهای باز کنند که فقط پیتزا میفروشد. برای این کار مغازهای کوچک در کوچه لولاگر را انتخاب میکنند.
کوچه لولاگر در نوفل لوشاتو، یکی از قدیمیترین کوچههای تهران است که با معماری منحصر به فرد بافت سنتیاش شناخته میشود. تقارن کامل خانهها، پنجرهها، بالکنها و حتی درختان حیاطها، جلوهای چشمنواز و کمنظیر به این کوچه بخشیده است. اگر در این گوچه قدم بزنید میتوانید رد پای تهران قدیم را احساس کنید؛ بهویژه در نیمهای از کوچه که همچنان با سکونت مالکان اصلی، زنده و پابرجاست. این کوچه میزبان اولین پیتزافروشی تهران است؛ «پیتزا داوود» که از دهه ۴۰ تا به امروز، طعم پیتزا های قدیمی را در حافظه پایتخت ثبت کرده است.

در سال ۱۳۴۰ داوود فرجیپور، ملقب به «عمو داوود» و بههمراه دوست و شریک ارمنیاش «پیتزا داوود» را افتتاح کردند. عمو داوود، متولد دهه ۲۰ شمسی، از پیشگامان خوراکیهای نوظهور در ایران بود؛ در زمانیکه حتی واژه «پیتزا» برای بسیاری غریب بود. پیتزافروشی او در طول دههها، پاتوق نسلهای مختلف شده است؛ از دانشجوها گرفته تا هنرمندان و چهرههای شناختهشده. پس از مهاجرت شریکش، اداره مغازه بهتنهایی بر عهده عمو داوود افتاد. همهچیز در این مغازه ساده بود و هنوز هم ساده مانده است؛ از منو گرفته تا شیوه سرو غذا. در پیتزا داوود خبری از سالاد و سیبزمینی نیست. پیتزاها با نانی نازک، پر از تکههای درشت سوسیس، قارچ و کالباس، مقدار زیادی آویشن و سس تهیه میشوند. نوشابههای شیشهای همچنان در این مغازه وجود دارند و اگر پیتزا را بیرونبر بخواهید، خبری از جعبه نیست و آن را در فویل میپیچند و به دستتان میدهند.

فضای داخلی پیتزا داوود کوچک است و البته همیشه شلوغ. بیشتر مشتریها بیرون مغازه، روی صندلیهای پلاستیکی منتظر میمانند. دیوارها پر از تابلوهای خاصاند و منوی محدود آن شامل هفت نوع پیتزاست که در میانشان، پیتزای مخلوط و پیتزای قارچ طرفداران بیشتری دارند.
خبر درگذشت عمو داوود در آذر ۱۴۰۰ بازتاب گستردهای در رسانهها داشت. سفارت فرانسه در صفحه اینستاگرام عکسی از عمو داوود در حال پخت پیتزا گذاشت و نوشت: «متاسفانه مطلع شدیم داوود فرجی پور، موسس یکی از قدیمیترین پیتزا فروشیهای تهران که در کنار سفارت فرانسه است، درگذشته است. یادش گرامی!»
اگر شما هم به دنبال راه اندازی یک رستوران هستید؛ مقاله تجهیزات راهاندازی رستوران بیرونبر؛ از آشپزخانه تا بستهبندی را نیز مطالعه کنید.
۲.پیتزا پنتری؛ جایی که خاطرهها هنوز داغاند
در زیرزمین یک ساختمان قدیمی در ابتدای خیابان ویلا، پلههایی شما را به سفری نیمقرنی میبرند؛ جایی که طعم پیتزا با صدای جلزولز استیک و بوی نان تازه در هم میآمیزد و خاطرهها زنده میشوند. اینجا «پیتزا پنتری» است؛ دومین پیتزافروشی قدیمی تهران که از سال ۱۳۴۷ تاکنون، تقریبا بیوقفه، مشغول پذیرایی از نسلهای مختلف بوده.
رستورانی با دکور چوبی، راهپلههای باریک، رومیزیهای چهارخانه زرشکی، و سالن کوچکی که نیمطبقههایش میزهای محبوب هنرمندان و چهرههای فرهنگی دهههای گذشته را در خود جا دادهاند. هنوز هم میتوان پاتوق قدیمی ستارههای سینما را در گوشهوکنار آن تشخیص داد. طراحی داخلی اینجا که از ابتدای شروع به کار جزو رستورانهای لوکس طبقهبندی میشد، تغییر چندانی نکرده؛ شاید به همین دلیل است که بعضی از مشتریانش با چهرهای سالخورده و عصایی در دست، تنها برای مرور خاطراتشان به پنتری سر میزنند. بنیانگذار این پیتزا فروشی، رضا رئیسی، تحصیلکردهی دانشگاه کالیفرنیا بود؛ مردی که ایدهاش از رستورانی مدرن را به قلب تهران آورد، در زمانی که هنوز پیتزا برای خیلیها مفهومی نداشت. شهرت اولیه رستوران، به جز کیفیت غذا، بیارتباط با حضور چهرههای خاندان سلطنتی در آن نبود.

منوی پنتری ترکیبیست از غذاهای فرنگی و مکزیکی: پیتزاهایی با طعمهای کلاسیک، استیکهایی که در ظرف چدنی سرو میشوند، شنیسل، لازانیا و حتی «ناچوی» معروفی که به یکی از شاخصههای منوی پنتری بدل شده. اسامی برخی غذاها الهامگرفته از فیلمهای معروف ایرانی و خارجیست؛ «هامون»، «لیلا» و «السید». در کنار آنها، اسمهایی مانند «آفتاب سرخ» برای سیبزمینی سرخکرده، خلاقیت جالبی به منو دادهاند.
پیتزا پنتری به سبک دهههای گذشته نازک، خوشطعم و پرمحتواست؛ یک ترکیب نوستالژیک که دل خیلیها را با خود میبرد. سپیشخدمتهای پیتزا پنتری هم بخشی از هویت آن شدهاند؛ سالهاست با همان ادب و اخلاق قدیمی، سفارشها را میگیرند و غذاها را با روی خوش سرو میکنند. در روزگاری که رستورانها با نورهای نئونی و دکورهای لوکس به دنبال جلب مشتریاند، پیتزا پنتری با سادگی و اصالتش، هنوز هم گرم و زنده مانده؛ مثل یک عکس قدیمی که نهتنها کهنه نمیشود، بلکه با گذشت زمان، عزیزتر هم میشود.
۳.پیتزا ادبرت واقع در خیابان سنایی
اگر بعدازظهر از خیابان سنایی بگذرید، شاید اصلا متوجه نشوید که پشت دیوارهای یک ساختمان قدیمی، پاتوقی خاطرهانگیز برای عاشقان پیتزا پنهان است. پیتزا ادبرت تابلو ندارد، در سکوتی خاص فرورفته، اما برای بسیاری از تهرانیها، اینجا با صندلیهای لهستانی و رومیزیهای پارچهایاش، معنای خاصی دارد.

پیتزا ادبرت زمانی جزو رستورانهای شیک و محل رفت و آمد چهرهها بود، اما با گسترش رستورانهای لوکس شمال شهر، ظاهر مجلل خود را از دست داد. با این حال، عطر نوستالژیاش هنوز در هواست. از بین غذاهای پیتزا ادبرت، پیتزای پپرونی و گوشتوقارچ بیش از بقیه محبوباند و چیزبرگرهایش هم جای خود دارند.
۴.پیتزا پاشا در خیابان مطهری
یکی از قدیمیهای منطقه مرکزی تهران که هنوز هم میان علاقمندان به فست فود جایگاه ویژهای دارد «پیتزا پاشا»ست. پاشا با فضای گرم و خودمانیاش، انتخاب بسیاری برای قرارهای دوستانه و خانوادگی است. پیتزا، ساندویچ و میگو در منوی پاشا قرار دارند. در روزهای تعطیل، شلوغی و صف طولانی آن نشانهای از وفاداری مشتریان قدیمیاش است. با اینکه کیفیت غذا همچنان حفظ شده، اما نوآوری خاصی در کار نیست. همین موضوع باعث شده پاشا در دسته فستفودهای خوب اما نه خاص، قرار بگیرد.

۵.پیتزا سورن در خیابان ویلا
در دل خیابان ویلا، مغازهای کوچک و قدیمی پنهان شده که طرفداران پروپاقرص خود را دارد. پیتزاهای سورن با سبک آمریکایی، خمیر ضخیم، و پنیر فراوان سرو میشوند، آن هم روی بشقاب و کاغذ روغنی. راز خوشطعمیاش شاید استفاده از سوسیس و کالباس خانگی باشد. پیتزای مرغوقارچ، گوشتوقارچ و اسپشیال، از محبوبترین گزینهها هستند. جای نشستن محدود است، اما پارک روبهرو، گزینهای برای صرف غذا در هوای آزاد به مشتریان پیشنهاد میدهد. به اعتقاد خیلی از مشتریان پیتزا سورن حتی با وجود بیشمار رستوران ایتالیایی همچنان بهترین پیتزا را سرو میکند. اگر از عاشقان پیتزا هستید حتما پیتزا سورن را تجربه کنید.

۶.بیگ بوی (نیک بو) واقع در میدان تختی، عباسآباد
بیگ بوی یا همان نیکبو امروزی، با پیتزاهای پرملات امریکاییاش شناخته میشود که بیشباهت به پیتزاهای خانگی نیست. برگرهای اینجا هم در نظرسنجیهای معتبر رتبه آوردهاند. هرچند فضای داخلی کوچک است، اما محبوبیت بالایی دارد. دکور داخلی آن در زمان تاسیس در دسته شیک و لوکس قرار میگرفت. جای نشستن در داخل رستوران بسیار کم است به همین دلیل همیشه جلوی درب رستوران با ازدحام جمعیت مواجه میشوید. تغییر نام این برند به دلایل فرهنگی اتفاق افتاده، اما طعم غذاها همان طعم نوستالژیک قدیمی است.

۷.پیتزا بندر در خیابان مطهری
پیتزا بندر، از رستورانهاییست که تاریخچهاش به پیش از انقلاب بازمیگردد و از سال 57 به بعد مشغول پخت پیتزا و ساندویچ شد. سالهاست توسط خانوادهای ارمنی اداره میشود و ذائقه خاص آنها در غذاها کاملا مشهود است. پیتزاها پرملاتاند و اندازهشان برای یک وعده کامل کافیست. اگر به پیتزافروشیهایی با حالوهوای قدیم علاقه دارید، بندر را امتحان کنید.

۸.پیتزا چمن در نیاوران
در نزدیکی پارک نیاوران، پیتزا چمن قرار دارد؛ جایی با فضای کوچک اما گرم، که بسیاری ترجیح میدهند غذایشان را در هوای آزاد و جلوی رستوران میل کنند. چمن برخلاف بسیاری از رستورانهای لوکس منطقه، همچنان ساده و خودمانی است. پیتزاهای پرملات آمریکایی و ساندویچهای تنوریاش، آن را میان نسلهای مختلف محبوب کرده است. کیفیت غذاهای چمن بالاست اما نه به اندازه رستوران های دیگر منطقه که صرف یک وعده غذا در آنها بهای میلیونی دارد.

۹.پیتزا مدبر در یوسفآباد
در دل محله یوسفآباد، مدبر هنوز هم پابرجاست. یکی از نخستین فست فود هایی که پیتزا را در اندازه خانواده سرو کرد. محیط داخلی، تابلوها، و حتی «لژ خانوادگی» هنوز حالوهوای قدیم را حفظ کردهاند. لژ خانوادگی، کترینگ و دلیوری در فضاهایی جداگانه قرار دارند. پیتزاهای مدبر پرملات و به سبک امریکایی هستند. برای بسیاری، مدبر یادآور شبهای شلوغ خیابان و خوردن پیتزا کنار ماشین است. پیتزا مدبر در کنار «بستنی رضا» و «شیرینی بیبی» بخشی از هویت غذایی محله را تشکیل میدهد.

۱۰.پیتزا کاکتوس در آیتالله کاشانی
کاکتوس از قدیمیترین پاتوقهای پیتزاخوری در غرب تهران است. نمای بیرونی متفاوتش با نیمهای از یک ماشین و تابلویی به شکل کاکتوس، آن را بهراحتی از دور قابل تشخیص کرده است. با پایین رفتن از چند پله، وارد فضایی میشوید که بیشتر شبیه خاطرهای از دهههای گذشته است؛ میزهای ثابت با صندلیهایی شبیه نیمکت پارک و فضایی ساده که بوی نوستالژی میدهد. در منوی کاکتوس خبری از ترکیبهای پیچیده، اسمهای فانتزی یا سسهای خاص نیست بلکه یادآور منوهای ساده و کلاسیک دهههای پیش است. همه چیز ساده و آشناست؛ پیتزاهایی مثل مرغ و قارچ، مخصوص، مخلوط، گوشت و قارچ یا سوسیس، درست همانطور که سالها پیش در ذهنمان نقش بستهاند. پیتزا کاکتوس جایی است برای فرار از تجمل و بازگشت به طعمهای اصیل و بیادعا.









